Trader là gì? Công việc của một Trader chuyên nghiệp là gì?
Trader là những người tham gia giao dịch mua bán các sản phẩm
tài chính như: Chứng khoán, tiền điện tử, ngoại hối, vàng,... Họ thường đầu tư
trong ngắn hạn và kiếm lời thông qua sự chênh lệch giá khi mua và bán.
Trong lĩnh vực đầu tư tài chính hay phổ biến nhất là chứng
khoán sẽ có một số thuật ngữ khác mà người mới dễ nhầm lẫn với trader như:
• Broker: Là
các nhà môi giới (công ty hoặc cá nhân) giúp kết nối người mua với sàn, họ
không trực tiếp giao dịch và chỉ có thu nhập từ hoa hồng hoặc chi phí môi giới.
• Holder:
Thuật ngữ chỉ nhà đầu tư trung hạn nắm giữ tài sản từ 1 - 3 năm và không tham
gia vào việc giao dịch thường xuyên.
• Investor:
Đây là nhóm người thường đầu tư tài sản trong dài hạn. Bên cạnh việc thu lợi
nhuận từ chênh lệch giá, họ có thể nhận cổ tức, tiền cho thuê và đặc quyền
khác.
Phân loại trader trên thị trường
Về cơ bản, trader được phân loại dựa trên 3 yếu tố: Chủ thể
quản lý, chiến lược đầu tư và thị trường giao dịch.
Dựa vào chủ thể quản lý
• Trader cá
nhân: Người tự dùng tiền của mình để đầu tư, họ nắm quyền quản lý toàn bộ và chịu
trách nhiệm với tài sản giao dịch.
• Trader đại
diện cho tổ chức: Trader trực thuộc tổ chức nào đó, sử dụng tiền của tổ chức để
giao dịch và nhận lương cứng (thưởng nếu có).
Dựa trên chiến lược đầu tư
• Trader
giao dịch trong ngày (Day Trader): Đây là kiểu trader chỉ mua và bán cổ phiếu
trong 1 ngày (không để qua đêm), và mỗi lệnh chỉ giữ trong vài tiếng để kiếm lợi
nhuận ngắn hạn.
• Trader
giao dịch trong vài ngày (Swing Trader): Đây là kiểu trader phổ biến, dựa vào
phân tích kỹ thuật, dự đoán điểm đảo ngược của thị trường để kiếm lợi nhuận. Họ
thường giữ lệnh trong nhiều ngày để tận dụng sóng thị trường..
• Trader dài
hạn (Position Trader): Đây là nhóm trader giao dịch tập trung tăng trưởng, nắm
giữ cổ phiếu dài hạn, có thể kéo dài đến vài năm.
Dựa trên thị trường giao dịch
• Stock
trader: Trader trên thị trường chứng khoán là phổ biến nhất, họ chuyên giao dịch
các cổ phiếu, trái phiếu,...
• Commodity
trader: Nhà đầu tư chuyên giao dịch các hợp đồng tương lai phái sinh dựa trên
giá các hàng hóa như vàng, dầu, bạc, nông sản…
• Forex
trader: Là những người giao dịch các loại tiền tệ trong thị trường forex, tìm lợi
nhuận từ sự chênh lệch giá giữa các đồng tiền trên thế giới.
• Crypto
trader: Các trader này sẽ chuyên giao dịch tiền điện tử.
Công việc của một Trader chuyên nghiệp
Một trader chuyên nghiệp sẽ có 4 đầu việc chính, gồm:
1. Phân tích thị trường
Thông thường, một trader giỏi sẽ có kỹ năng phân tích 3 hạng
mục chính sau:
• Phân tích
cơ bản: Họ theo dõi và đánh giá các tin tức liên quan đến tài chính, kinh tế vi
mô - vĩ mô, chính trị,... để dự đoán yếu tố cung cầu và giá trị tài sản.
• Phân tích
kỹ thuật: Trader dùng phân tích kỹ thuật dựa trên biểu đồ giá và chỉ báo như đường
trung bình động (MA), Bollinger Bands,... để chọn thời điểm giao dịch.
• Phân tích
tâm lý thị trường: Hiểu tâm lý đám đông và hành vi của các nhà đầu tư khác giúp
trader dự đoán xu hướng thị trường và biến động giá đúng hơn.
2. Lập kế hoạch giao dịch
Từ kết quả phân tích thị trường, trader chuyên nghiệp sẽ lập
kế hoạch đầu tư ngắn hạn và dài hạn theo “khẩu vị” với mục tiêu lợi nhuận cụ thể.
Kế hoạch này sẽ được xây dựng dựa trên số vốn hiện có và chiến
lược của từng nhà đầu tư. Từ đó, họ xác định được khối lượng giao dịch phù hợp
để đạt đến mục tiêu lợi nhuận.
Điều quan trọng trong kế hoạch là các mốc thời điểm:
• Entry
point (điểm vào lệnh)
• Take
profit (điểm chốt lời)
• Stop-loss
(điểm cắt lỗ)
Khi đạt đến giới hạn các của điểm này, trader sẽ quyết đoán
để chốt lời, cắt lỗ hoặc nắm giữ thêm một thời gian ngắn. Họ sẽ không quá tham
lam và chỉ tập trung bám sát vào kế hoạch được đặt ra.
3. Thực hiện giao dịch và quản lý lệnh
Nhà đầu tư sẽ thực hiện các giao dịch thông qua thao tác đặt
lệnh vào đúng thời điểm đã xác định trong kế hoạch.
Ngoài ra, trader sẽ phải theo dõi chặt chẽ các điều kiện và
diễn biến thị trường để kịp thời điều chỉnh hoặc đóng lệnh khi có vấn đề thay đổi
đột ngột.
4. Theo dõi và đánh giá giao dịch
Hầu hết các trader chuyên nghiệp không chỉ tập trung vào
chuyện mua bán tài sản mà họ còn phải liên tục đánh giá hiệu quả của các lệnh
giao dịch.
Việc chủ động xem xét lại kết quả đầu tư và phân tích báo
cáo lãi lỗ giúp trader rút ra được nhiều kinh nghiệm hơn trong lần giao dịch tiếp
theo.
5 kỹ năng cần thiết để trở thành một Trader chuyên nghiệp
Trader xuất sắc sẽ sở hữu những kỹ năng sau:
Kỹ năng phân tích thị trường
Muốn trở thành một trader giỏi, bạn cần nắm vững kỹ năng
phân tích kỹ thuật như:
• Quan sát
các mô hình giá (vai đầu vai, cốc tay cầm, 2 đỉnh, 2 đáy,...).
• Đọc hiểu
chỉ báo kỹ thuật (MA, Bollinger Bands, RSI, Stochastic Oscillator,...).
Bên cạnh đó, khả năng phân tích cơ bản cũng giúp bạn xác định
được đâu là tài sản tiềm năng. Trong chứng khoán, bạn nên học cách đọc báo tài
chính và cập nhật tin tức để dự đoán cổ phiếu tốt.
Đặc biệt, thị trường đầu tư có rất nhiều người tham gia. Nếu
nắm bắt được tâm lý giao dịch chung của họ thì bạn rất dễ tìm ra điểm mua thấp
- bán cao và thu về lợi nhuận.
Kỹ năng quản lý vốn và rủi ro
Dù đầu tư ở thị trường nào thì việc quản lý vốn và rủi ro
cũng vô cùng quan trọng. Vì chỉ khi còn vốn, bạn mới có thể tiếp tục giao dịch
và kiếm lời.
Để tránh khỏi các rủi ro về vốn, bạn nên:
• Lập kế hoạch,
xác định rõ thời điểm tham gia và thoát khỏi giao dịch
• Xác định
giới hạn rủi ro và cài đặt lệnh Stop-loss để hạn chế “mất trắng” khoản đầu tư
• Đánh giá rủi
ro của cổ phiếu dựa trên biến động giá, tin tức, báo cáo tài chính,...
• Giữ vững
tâm lý giao dịch, tránh hoảng loạn khi thua lỗ vì dễ ra quyết định sai
Tư duy logic và ra quyết định
Có thể nói, muốn thành công trên con đường trading thì bạn
phải giữ “cái đầu lạnh” để đánh giá khách quan và không bị cảm xúc chi phối
trong mọi trường hợp.
Trader chuyên nghiệp luôn sử dụng tư duy logic để đưa ra quyết
định. Đồng thời họ sẽ phân tích kịch bản “what-if”, từ đó chuẩn bị cách xử lý
cho các tình huống có thể xảy ra.
Kỷ luật và kiểm soát tâm lý
Người mới tham gia đầu tư sẽ dễ bị cuốn theo tâm lý đám đông
dẫn đến FOMO và thua lỗ mà không biết nguyên do.
Trong khi đó, trader có kinh nghiệm sẽ tuân thủ kế hoạch đã
đề ra từ đầu và các nguyên tắc quản lý vốn chặt chẽ. Những người này có tâm lý
vững, tư duy sắc bén và quyết đoán.
Hiểu đơn giản, khi giá thị trường đạt đến điểm chốt lời theo
kế hoạch thì họ sẵn sàng bán, không tham lam thêm. Nếu giá giảm đến điểm cắt lỗ,
họ sẽ cắt lỗ ngay thay vì cố gồng với kỳ vọng giá sẽ tăng lên lại.
Kỹ năng học hỏi và thích nghi
Mua bán chứng khoán, forex, crypto,... đều là giao dịch giữa
người với người nên thị trường sẽ ngày càng phức tạp và khó khăn hơn.
Như vậy, các trader cần có kỹ năng học hỏi kiến thức mới và
thích nghi liên tục để điều chỉnh chiến lược phù hợp.
Song song với đó, việc phân tích và rút ra kinh nghiệm từ những
sai lầm cũng là yếu tố quan trọng không thể bỏ qua.
Kết luận
Trader đang là ngành nghề được nhiều người lựa chọn. Tuy vậy
để trở thành trader chuyên nghiệp và có thu nhập ổn định thì bạn cần học hỏi rất nhiều
từ phân tích cơ bản đến phân tích kỹ thuật nhạy bén để đưa ra quyết định đầu tư
đúng đắn.